Hướng Dẫn Cách Phát Âm Tiếng Trung Như Người Bản Xứ

Bài học đầu tiên quan trọng nhất đối với bất cứ ai khi làm quen với Tiếng Trung phải là học cách phát âm tiếng Trung. Vì Tiếng Trung là chữ tượng hình nên có hệ thống phiên âm quốc tế bằng chữ Latin để đọc nó. Đồng nghĩa là chúng ta phải học cách đọc các phiên âm (pinyin) của tiếng Trung. Bạn cần phát âm đúng theo phiên âm, thanh điệu và nắm quy tắc biến âm trong tiếng Trung mới có thể nghe nói thành thạo như người bản xứ.

Phiên âm tiếng Trung là bộ chữ cái gồm nguyên âm (thanh mẫu) và phụ âm (vận mẫu) để phiên âm cho chữ Hán. Kèm theo đó là dấu thanh (thanh điệu) để ghi âm độ của phiên âm đó.

Bây giờ, hãy cùng tìm hiểu học phát âm tiếng Trung gồm bảng phiên âm tiếng Trung, cách đọc phiên âm tiếng Trung, quy tắc biến âm khi nói tiếng Trung để nói một cách lưu loát với giọng điệu hay hơn nhé!

Hướng dẫn cách đọc phiên âm Tiếng Trung (Pinyin)

Tuyệt đại đa số âm tiết trong tiếng Trung được cấu tạo bởi 3 thành phần: thanh mẫu, vận mẫu và thanh điệu. Phụ âm mở đầu âm tiết được gọi là thanh mẫu, phần còn lại là vận mẫu. Muốn học nói tiếng Trung nhất thiết phải học phát âm tiếng Trung bao gồm học thanh mẫu, vận mẫu và thanh điệu trước. Mọi người hay nói là học cách đọc pinyin Tiếng Trung đó.

* Table có 4 cột, kéo màn hình phần table sang phải để xem đầy đủ

Thanh mẫu Vận Mẫu Thanh Điệu Âm tiềt
b a ˉ
l iang ˊ liáng
n ian ˇ niǎn
h ui ˋ huì

Thanh mẫu trong tiếng Trung

Tiếng Trung có 23 thanh mẫu bao gồm 2 thanh mẫu chính thức (b p m f d t n l g k h j q x zh ch sh r z c s) và 2 thanh mẫu không chính thức (y w).

b

p

m
f

d

t
n
l
g
k
h
j
q
x
zh
ch
sh
r
z
c
s

Chú ý:

y

 w trở thành thanh mẫu khi là nguyên âm i và u khi nó đứng ở đầu câu.

Vận mẫu trong tiếng Trung

Tiếng Trung có 35 vận mẫu chia làm 3 loại: vận mẫu đơn, vận mẫu kép, vận mẫu âm mũi.

a
o
e
i
u
ü
ai
ou
ei
ia
ua
üe
ao
ong
en
iao
uai
üan
an
eng
ian
uan
ün
ang
er
iang
uang
ie
uo
iou (iu)
ui
in
un
ing
iong

Chú ý:

"i" khi tự cấu thành âm tiết viết thành "yi", khi ở vị trí mở đầu một âm tiết viết thành "y". Ví dụ: i - yi  |  ia - ya  |  ian - yan

"u" khi tự cấu thành âm tiết viết thành "wu", khi ở vị trí mở đầu một âm tiết viết thành "w". Ví dụ: u - wu  |  ua - wa  | uan - wan

"ü" khi tự cấu thành âm tiết viết thành  hoặc khi ở vị trí mở đầu một âm tiết thì phía trước thêm "y" và lược bỏ 2 dấu chấm phía trên "ü". Ví dụ: ü - yu  |  üan - yuan

"j", "q", "x" khi kết hợp với "ü" và những vận mẫu mở đầu bằng "ü" thì lược bỏ 2 dấu chấm phía trên "ü". Ví dụ: jü - ju  |  qüan - quan

Một vài âm tiết đọc hoàn chỉnh (整体认读音节)

zhi chi shi ri zi ci si
yi wu yu
ye yue yuan
yin yun ying

Các thanh điệu trong phát âm tiếng Trung

Trong phát âm Tiếng Trung có 4 thanh điệu cơ bản

Biểu đồ thể hiện các thanh điệu trong tiếng Trung
Biểu đồ thể hiện cao độ các thanh điệu trong tiếng Trung

Thanh 1 ghi thành “ ˉ ” : Đọc cao và bình bình. Gần như đọc các từ không dấu trong tiếng Việt. VD: /bā/

Thanh 2 ghi thành “ ˊ ”: Đọc giống thanh hỏi trong tiếng Việt, đọc từ trung bình lên cao. VD: /bá/

Thanh 3 ghi thành “ ˇ ”: Đọc gần giống thanh huyền và thanh nặng nhưng kéo dài. Đọc từ thấp và xuống thấp nhất rồi lên cao vừa. VD: /bǎ/

Thanh 4 ghi thành “ ˋ ”: Đọc giống thanh sắc trong tiếng Việt. Đọc từ cao nhất xuống thấp nhất. VD: /bà/

Ngoài ra trong tiếng Trung còn có Khinh thanh, không biểu thị bằng thanh điệu (không dùng dấu, hay chính xác hơn là không có dấu). Thanh này đọc nhẹ và ngắn, cẩn thận nhầm thanh nhẹ với thanh 1 nha. Ví dụ như thanh của âm /ba/ trong /bàba/.

HỆ THỐNG TOÀN TẬP CÁCH ĐỌC PHIÊN ÂM TIẾNG TRUNG

Quy tắc biến âm trong phát âm tiếng Trung

Ngoài các quy tắc trong cách phát âm tiếng Trung đã nêu trên thì trong tiếng Trung có 1 số biến âm khi nói. Chúng ta cũng cần biết để có thể nghe hiểu và nói đúng.

Biến đổi thanh điệu của thanh 3 

- Trong phát âm tiếng Trung, 2 thanh 3 đứng liền nhau, thanh 3 phía trước đọc gần như thanh 2.

Ví dụ

Nguyên thể Biến thanh Ý nghĩa
你好 Nǐ hǎo Ní hǎo Chào bạn
也写 Yě xiě Yé xiě Cũng viết (là)


- Khi ba âm tiết cùng thanh 3 đứng cạnh nhau, âm tiết thứ 2 sẽ đọc thành thanh 2, hoặc cả hai âm tiết đầu đều đọc thành thanh 2

Ví dụ

Nguyên thể Biến thanh Ý nghĩa
我很好 Wǒ hěn hǎo Wǒ hén hǎo Tôi khỏe
展览馆 zhǎn lǎn guǎn zhán lán guǎn Phòng triển lãm


- Khi bốn âm tiết cùng thanh 3 đứng cạnh nhau, âm tiết thứ nhất và âm tiết thứ 3 sẽ đọc thành thanh 2

Ví dụ Nguyên thể Biến thanh

Ý nghĩa

我也很好 Wǒ yě hěn hǎo Wó yě hén hǎo Tôi cũng khỏe

- Khi thanh 3 đứng trước thanh 1, thanh 2, thanh 4 thì âm tiết đó được đọc thành nửa thanh thứ 3, nghĩa là đọc thành thanh huyền của tiếng Việt

Ví dụ

Nguyên thể Biến thanh Ý nghĩa
很多 hěn duō hěn duō Rất nhiều
警察 jǐngchá jǐngchá Cảnh sát
好像 hǎoxiàng hǎoxiàng Rất giống

Thanh nhẹ trong phát âm tiếng Trung

Thanh nhẹ là một giọng điệu nhẹ và ngắn. Âm tiết thanh nhẹ vốn có thanh điệu nhất định, vì âm tiết yếu đi phát sinh sự biến âm.

Ví dụ

Nguyên thể Biến thanh Ý nghĩa
桌子 Zhuōzǐ Zhuōzi cái bàn
你们 Nǐmén Nǐmen Các bạn
爸爸 Bàbà Bàba Cha

+ Khi thanh 3 đứng trước thanh nhẹ có gốc là thanh 3, thì giọng điệu đọc gần như thanh 2 (ngoại trừ 奶奶、嫂子、姐姐);
+ Khi thanh 3 đứng trước thanh nhẹ có gốc là thanh 1, thanh 2, thanh 4, thì giọng điệu đọc xuống không đọc lên.

Ví dụ

Nguyên thể Biến thanh  Ý nghĩa
想想 xiǎngxiǎng Xiángxiang Nghĩ xem
喜欢 Xǐhuān Xǐhuan Thích
我们 Wǒmén Wǒmen Chúng tôi
晚上 Wǎnshàng Wǎnshang Buổi tối

Phát âm tiếng Trung nên chú ý thanh điệu để đọc hay hơn

Trong cách đọc phiên âm tiếng Trung vẫn có 1 số ngoại lệ gọi là biến âm

Vần đuôi /er/ trong phát âm tiếng Trung

- Khi phát âm /er/, trước hết đặt lưỡi ở vị trí âm “e”, trong khi cong lưỡi lên thì phát âm (người Bắc Kinh hay sử dụng âm này).

Ví dụ:  儿子 /ér zi/, 耳机 /ěr jī/, 二十 /èr shí/, 二百 /èr bǎi/

- Khi kết hợp với vần khác tạo thành vần cuốn lưỡi, cách phiên âm có phần cuốn lưỡi là thêm “r” vào sau phần đã có. Về chữ viết thì thêm chữ “儿” vào sau chữ gốc (có lúc được lược bỏ)

Ví dụ: 画 儿 /huà ér/ -> /huàr/, 哪 儿 /nǎ ér/ -> /nǎr/, 玩 /wán ér/ -> /wánr/

Sự biến đổi thanh điệu của “一" /yī/

Trong phát âm tiếng Trung, “一” /yī/ dùng đơn độc hay dùng liền nhau, đứng cuối từ/cụm từ hoặc đứng giữa số từ, thanh điệu không đổi, đều đọc đúng thanh 1.

Ví dụ

Nguyên thể Ý nghĩa
Một
一 一介绍 Yīyī jièshào Lần lượt giới thiệu
第一 Dìyī Thứ nhất
一百一 十 一 Yībǎi yī shí yī Một trăm mười một


Khi “一” /yī/ đứng trước thanh 1, thanh 2, thanh 3 đọc thành thanh 4.

Ví dụ

Nguyên thể Biến danh Ý nghĩa
一 天 Yītiān Yìtiān Một ngày
一 年 Yī nián Yì nián Một năm
一 本 yī běn yì běn Một quyển


Khi “一” /yī/ đứng trước thanh 4 thì đọc thành thanh 2.

Ví dụ Nguyên thể Biến thanh

Ý nghĩa

一样 Yīyàng Yíyàng Như nhau
一共 Yīgòn Yígòn Tổng cộng

Sự biến đổi thanh điệu của “不” trong phát âm tiếng Trung

Khi “不” dùng đơn độc hay dùng đứng trước thanh 1, thanh 2, thanh 3 thì thanh điệu không thay đổi, đều đọc thanh 4.

Ví dụ

Nguyên thể

Ý nghĩa
Không
不多 Bù duò Không nhiều
不来 Bù lái Không đến
不好 Bù hǎo Không tốt


Khi “不” đứng trước thanh 4 thì đọc thành thanh 2.

Ví dụ

Nguyên thể Biến thanh Ý nghĩa
不对 Bù duì Bú duì Không đúng
不去 Bù qù Bú qù Không đi

Trên đây là toàn bộ cách đọc phiên âm tiếng Trung cùng những quy tắc biến âm cơ bản trong việc học phát âm tiếng Trung. Để nói chuẩn như người bản xứ, bạn cần luyện tập thường xuyên để nói lưu loát hơn, hay hơn nhé!

Chia sẻ cho bạn bè
Đăng ký tư vấn học tiếng hoa

 

Logo Bottom

 Hotline: 028 7106 6262

 Email: tuvanshz@hoavanshz.com

 Thời gian làm việc: Sáng 8h00 - 12h00; Chiều: 14h00 - 21h00

Kết nối chúng tôi

Kết nối chúng tôi  Kết nối chúng tôi  Kết nối chúng tôi  Kết nối chúng tôi Kết nối chúng tôi

Kết nối chúng tôi

© Copyright 2020, all rights reserved

Thiết kế và phát triển bởi Webso.vn